Stav

HAJDE DA SE NE PRAVIMO LUDI I BUDEMO BAR JEDNOM SRBI: Na ovaj predlog NIKO ne sme da OSTANE IMUN!

Srpska liga (SL) predlaže Sekretarijatu za kulturu grada Beograda spisak imenavelikana srpskog javnog života koji zaslužuju da se njihovim imenima nazovu ulice,platoi ili trgovi u srpskoj prestonici, kako bi im, bar na simboličan način, odali priznanje i poštovanje. Među predloženim istaknutim ličnostima su:

Dragan Nikolić
Veljko Guberina
Milorad Mandić
Dragutin Dimitrijević Apis
Dragoš Kalajić
Danilo Lazović
Nikola Milošević
Dragoljub Živojinović
Musa Ćazim Ćatić
Dobrica Ćosić
Jovan Rašković
Mitrofan Hilandarac
Pavle Karađorđević
Vožd Đorđe Stratimirović
Nikola I Petrović-Njegoš
Danko Popović
Dejan Medaković
Vitalij Ivanovič Čurkin
Petar Nikolajevič Vrangel
Velimir Bata Živojinović
Šarl de Gol
Duško Popov
Branka Đukić
Milan Stojadinović
Borislav Milošević
Milorad Drašković
Antonije Isaković
Ljuba Tadić
Ivan Iljin
Robert Džordž Dalriml Lafan
Milorad Ekmečić
Žarko Vidović
Nikola Koljević
Dušan T. Bataković
Dr Stevan Moljević
Dragan Malešević Tapi
Ernest Trubridž
Ilija Čarapić
Šezdeset treća padobranska brigada
Dragutin Matić
Milovan Ilić Minimaks
Eugen Savojski
Vojislav Lubarda
Stanislav Krakov
Operacija Helijard
Dušan Prelević
Vujadin Boškov
Vojislav Voja Tankosić
Dijana Budisavljević
Nebojša Popović
Simon Vizental
Čedomir Popov

Svi oni zaslužuju, na osnovu svojih biografija, značaja i uloge u srpskom društvu, da
dobiju “svoje ulice, platoe ili trgove“ u glavnom gradu Srbije.

Biografije predloženih velikana:

Dragan Nikolić (glumac). Rođen 20.08.1943. godine u Beogradu, preminuo 11.03.2016. godine u Beogradu.

Jedan od najpoznatijih srpskih glumaca, dobitnik mnogobrojnih domaćih i međunarod- nih nagrada i priznanja. Svojim radom zadužio srpsku i evropsku kinematografiju.

Veljko Guberina (advokat). Rođen 9.9.1925. godine u Vrginmostu, Kordun, preminuo 1.1.2016.godine u Beogradu. Zbog prosrpskog delovanja uhapšen od strane komunista 1949. godine i osuđenna 3 godine zatvora. Najpoznatiji srpski i jugoslovenski advokat, pisac mnogobrojnih stručnih iliterarnih dela. Zastupao je u više od 700 predmeta za najteža krivična dela. Dobitnik mnogo- brojnih nagrada i priznanja, do poslednjih dana života bio društveno aktivan.

Milorad Mandić (glumac). Rođen 3.5.1961. godine u Beogradu, preminuo 15.06.2016. godine uBeogradu.

Bio je srpski pozorišni, televizijski, filmski glumac i tv voditelj. Mnogobrojnimemisijama u početku svoje televizijske karijere uveseljavao je najmlađu populaciju, da bi potomnezaboravnim serijskim i filmskim ulogama ostavio neizbrisiv trag na srpskoj filmskoj i pozo-rišnoj sceni.

Dragutin Dimitrijević Apis (generalštabni pukovnik vojske kraljevine Srbije). Rođen5.8.1876. godine u Beogradu, streljan 14.6.1917. godine. Pukovnik Dragutin Dimitrijević Apis bioje veliki patriota. Proučavajući njegov slučaj mnogi su uvideli da solunski proces na koe mu sesudilo 1916. godine nije bio zakonski regularan, ali tadašnji srpski političaru su ga se bojalizbog čega su iskoristili trenutak da ga u izgnanstvu eliminišu. Pukovnik apis je na obnovljenomprocesu 1953. godine u Beogradu rehabilitovan, a sve presude Višeg vojnog suda u Solunu su
poništene.

Dragoš Kalajić (slikar, novinar, pisac). Rođen 22.2.1943. godine u Beogradu, preminuo22.7.2005. godine u Beogradu. Diplomirao je na Akademiji lepih umetnosti u Rimu 1965.godine sanajvećim ocenama. Pisao je za časopis Pogledi, bio je član Udruženja likovnih umetnika Srbije,Saveza pisaca rusije i Udruženja književnika Srbije. Dobitnik je Godišnje nagrade časopisa saveza pisaca Rusije Naš sovremenik za najbolji ogled objavljen 1992. godine, Nagrade za publicistiku „Svetozar Marković‖ Udruženja novinara Srbije za 1995. godinu, Nagrade Savezapisaca Rusije „Eduard Volodin‖ za roman Poslednji Evropljani- najbolji roman 2003. u kategoriji„Slovensko bratstvo‖ i nagrade Srpskog kulturnog društva „Zora‖ – „Srebrni prsten umjetničkogbratstva Manastira Krka‖ za obogaćivanje i čuvanje duhovne riznice Srpske Krajine 2005.

Danilo Lazović (glumac). Rođen 25.11.1951. godine u Brodarevu, preminuo 25.3.2006. godine uBeogradu. Bio je jedan od najpopularnijih domaćih dramskih umetnika. Glumio je u velikom brojufilmova i pozorišnih predstava, ali je istovremeno bio društveno aktivan na polju ojačavanjasrpske ideje, tradicije, srpskog duha i tolerancije. Sterijinu nagradu za glumačko ostvarenjedobio je 1989. godine, a od Srpske pravoslavne crkve nagrađen je arhijerejskom zahvalnicom u ma-nastiru Gračanica zbog pomoći srpskom narodu koji živi na Kosovu i Metohiji. Nikola Milošević (filozof). Rođen 17.4.1929. godine u Sarajevu, preminuo 24.1.2007. godine u
Beogradu.

Akademik Milošević je bio srpski filozoš, teoretičar književnosti, pisac ipolitičar (predsednik Srpske liberalne stranke i narodni poslanik). Dobitnik je Nolitove nag-rade za ‖antropološke eseje‖ i nagradu Isidora Sekulić.

Dragoljub Živojinović (istoričar). Rođen u Vranju 17.4.1934. godine, preminuo je 4.2.2016.godine u Beogradu. Bio je član SANU gde je obavljao funkciju sekretara ODeljenja istorijskihnauka. Završio je Filozofski fakultet u Beogradu (1959), postdiplomske studije je završio naUniverzitetu Pensilvanija (1963), gde je doktorirao 1966. godine, a postdoktorski rad obavio jena Univerzitetu Harvard (1972). Predavao je na Filozofskom fakultetu od 1979. godine. Bio je član Organizacije.

Musa Ćazim Ćatić (srpski pisac muslimanske vere). Rođen je 4. marta 1878. godine u Odžaku, preminuo 6. aprila 1915. godine u Tešnju. Najveći pesnički talenat među bosansko-hercegovačkim književnicima, te prvi pesnik-modernist bosanko-hercegovačke književnosti. Njegove pesme objavljivane se u srpskom listu za zabavu, pouku i književnost “Bosanska vila“ koji je pokrenut 1885. godine kao organ Učiteljskog zbora Srpske škole u Sarajevu, a zabranjen od stra- ne austrougarskih vlasti 15. juna 1914. godine. Autor je najlepše rodoljubive srpske pesme „Srp-
ski ponos“, objavljene 1899. godine:

Srpski ponos

Ja sam Srbin, srpsko d’jete,
Srpska mi je savjest čista;
Junačkih mi djeda slava
K’o sunašce žarko blista.
Ja sam Srbin – tim imenom
Vječno ću se ponositi,
Spas srpskoga slavna roda,
Na srdašcu svom nositi.
Od mog roda, sto junaka
Pr’jetilo je groma sili,
I srpsko su ime mačem
Na kamenju bilježili.
Pred udarcem njihovijem
Tresle su se velje gore,
Stupali su vazda smjelo
Po mejdanu da se bore.
Kamo, kamo Dušan silni?
Kamo paša Sokolija?
To su dični sinci Srpstva:
K’o zv’jezda im slava sija!

Ja sam Srbin – gusle imam,
Uz njih tio popijevam,
I ljubavlju – prema Srpstvu
Svoje pjesme zagrijevam,
Slavim Marka i Miloša;
Slavim hrabrog Đerzeleza:
Imam njinu uspomenu,
Britki handžar oštra reza.
Pa nek mi se dušman javi,
Nek na bojno polje dođe;
Mene hitac ne prima se,
Ne može me rezat gvožđe,
Markova je ovo ruka,
Topuzinom znade biti;
Hamajlija Alijina
Od oštra me gvožđa štiti.
Ja sam Srbin – srpsko d’jete,
Za Srpstvo mi duša gori –
Robovaću srpskom rodu,
Dok me crna smrt ne smori.

Dobrica Ćosić (Velika Drenova, 29.decembar 1921. – Beograd, 18. maj 2014.) bio je srpski pisac,
romansijer i esejista, politički i nacionalni teoretičar i redovni član SANU. Bio je
prvi predsednik Savezne Republike Jugoslavije od 1992. do 1993. godine. Ranije je bio narodni
poslanik u skupštinama NR Srbije i SFRJ od 1945. do 1957. godine. Ćosić je ponekad nazivan
„ocem nacije.

Jovan Rašković (Knin, 5. jul 1929. – Beograd, 28. jul 1992.) bio je psihijatar, akademik,osnivač Srpske demokratske stranke (SDS) u Hrvatskoj. Jovan Rašković je rođen u Kninu, 5.jula 1929, a preminuo u Beogradu, 28. jula 1992. Godine. Jedan je od najuglednijih psihijatara uJugoslaviji. Sarađivao je s mnogim uglednim pojedincima i ustanovama u svetu. Autor je prekostotinu medicinskih publikacija, stručnih i naučnih radova, te nekoliko monografija.

Osnivač je (1990) i prvi predsednik Srpske demokratske stranke (SDS) u Hrvatskoj. Knjiga Ludazemlja koju je objavio 1990. godine, oslikava njegov politički kredo i preokupacije na planupolitike.Napustio je Hrvatsku i došao u Beograd nakon početka ratnih dešavanja i nakon pobedepolitike kojoj se oštro suprotstavljao. Srpsko pitanje u Hrvatskoj počeli su da rešavaju nekidrugi ljudi, nekom drugačijom politikom i nekim drugačijim sredstvima. Rašković je strepeo iupozoravao na to, ali politički centri moći u Beogradu nailazili su na veće razumevanje u
Srpskoj Krajini.

Takva (drugačija) politika, neodgovorni potezi i vođe nedorasle istorijskom
trenutku i izazovu, doprineli su da srpski narod doživi još veću nesreću.

Mitrofan Hilandarac – kršteno ime Milan Mišulić – rođen je 12. oktobra 1923. godine u seluRatari, u Šumadiji, od oca Mladena i majke Marice, rođene Ikić. Osnovnu školu je završio uRatarima, a četiri razreda gimnazije s malom maturom u Kragujevcu. Potom je u SmederevskojPalanci pohađao više razrede gimnazije. U sedmom razredu ga je prekinuo Aprilski rat 1941.godine.

Zbog svog asketskog i podvižničkog života, otac Mitrofan biva u dva maha Protos Svete Gore (1973-1974) i (1993-1994), kao i predstavnik Hilandara u svetogorskoj upravi.

Pavle Karađorđević (Sankt Peterburg, 15/27. april 1893. – Pariz, 14. septembar 1976.) je bio član dinastije Karađorđević i knez-namesnik Kraljevine Jugoslavije posle ubistva kralja Alek- sandra I Karađorđevića 1934. do 27. marta 1941. godine. Bio je jedini sin kneza Arsena Karađor- đevića, rođenog brata kralja Petra I. Bio je poznavalac slikarstva i umetnosti uopšte.

Posle atentata u Marselju prema oporuci kralja Aleksandra postao jedan od trojice članova namesništva u ime maloletnog kralja Petra II. Ubrzo se nametnuo kao jedina stvarna vlast u Kraljevini Jugoslaviji, dok su namesnici Ivo Perović i Radenko Stanković bili samo figure.

Vožd Đorđe Stratimirović (Novi Sad, 7. februar 1822 — Beč, 15. decembar 1908) je bio komandant srpske vojske 1848. godine i potiče iz jako ugledne kuće porodice Stratimirovićiz Kulpina. Nižu gimnaziju je završio u Novom Sadu (1837—1841), a kadetski korpus u Titelu.

Vojničko obra-zovanje stiče na inžinjerskoj akademiji koja je bila vojnička škola. Đorđe Stratimirović je posle školovanja na Vojnoj akademiji postao potporučnik i služio u Milanu, Paviji i drugim italijanskim mestima. Iz ličnih razloga odrekao se 1843. vojne službe i nastanio se u Kulpinu, gde se bavi ekonomijom. Početak revolucije 1848. godine ga je zatekao u Novom Sadu. Na Majskoj skupštini u Sremskim Karlovcima, gde je Đorđe Stratimirović
zastupao Kulpin, izabran je za predsednika Glavnog odbora naroda srpskog koji je trebalo da rukovodi ustankom.

Nikola I Petrović – Njegoš (Njeguši, 7.oktobar/19.oktobar 1841. – Antib kraj Nice, Francuska, 2. mart 1921.) je bio knjaz Crne Gore u periodu 1860—1910. i kralj u periodu 1910—1918. iz dinastije Petrović-Njegoš. Naslijedio je na crnogorskom prijestolu svog strica Danila. Zavreme njegove vladavine Crna Gora je Berlinskim sporazumom 13. jula 1878, posle Crnogorsko-turskog rata, dobila međunarodno priznanje i znatno teritorijalno proširenje.

Dalja teritorijalna proširenja Crne Gore usledila su nakon balkanskih ratova (1912—1913).

Nikola I je reformisao državnu upravu, ustanovio Ministarski savjet, osavremenio vojsku, Opš-tim imovinskim zakonikom udario temelj pravnom sistemu i otvorio vrata stranim inves-ticijama. Godine 1905. je Nikola I oktroisao Ustav Knjaževine Crne Gore nakon čega je i saz-vana Narodna skupština. Nikola je vladao autokratski, zbog čega je u Crnoj Gori stekao brojne neprijatelje.

On je lično bio veliki pristalica srpstva i želeo je ujedinjenje Srba i dru- gih Južnih Slovena. Međutim, bio je ogorčeni protivnik Karađorđevića.

Danko Popović (Aranđelovac, 19. avgust 1928. – Kragujevac, 7. avgust 2009.) bio je srpski književnik.

Rođen je 1928. godine u Aranđelovcu. Gimnaziju je završio u Aranđelovcu. Diplomirao je na Pravnom fakultetu u Beogradu.

Autor je više radio drama i filmskih scenarija, romana i knjiga pripovedaka. Među najpoznatijim njegovim delima je roman Knjiga o Milutinu. Umro je 7. avgusta 2009. i sahranjen 11. avgusta u Aranđelovcu u porti Bukovičke crkve. Opelo u Bukovičkoj crkvi služili su mitropolit crnogorsko-primorski Amfilohije i episkop šumadijski Jovan.
Postoji „Nagrada Danko Popović‖ koja se dodeljuje svake godine u okviru manifestacije „Pod Dankovom lipom.

Dejan Medaković (Zagreb, 7. jul 1922. – Beograd, 1. jul 2008.) je bio srpski istoričar umetnosti i akademik i predsednik SANU 1998-2003.

Pisao je i celovite preglede za Istoriju srpskog naroda (četvrta, peta i šesta knjiga) i u knjigama Srpska umetnost u 18. veku (1980) i Srpskaumetnost u 19. veku (1981). Bavio se i pitanjima vezanim za pojedine crkvene spomenike:

o Hilandaru (1978), Savinama (1978), Sent Andreji (1982) i dr. Objavio je i knjigu Letopis Srba u Trstu (1987). Beogradski izdavačko-grafički zavod (BIGZ) je izdao pet knjiga Medakovićeve proze pod nazivom Efemeris – hronika jedne porodice (I – 1990, II – 1991, III – 1992, IV – 1993, V – 1994) za koje je dobio Oktobarsku nagradu Beograda za Efemeris, nagradu za životno delo Zadužbine „Jakov Ignjatović‖ za Efemeris II i nagradu Beogradskog izdavačko-grafičkog zavoda za Efemeris III. Godine 1994. dobio je izvanredni Zlatni beočug Beograda i Narodne biblioteke za najčitaniju knjigu u Srbiji.

Njegova supruga je bila pijanistkinja Vera Veljkov. Sin mu je dirigent Pavle Medaković. Njemu u čast ustanovljena je Nagrada Dejan Medaković.

Vitalij Ivanovič Čurkin (rus. Vitaliй Ivanovič Čurkin, Moskva, 21. februar 1952. – Njujork,20. februar 2017.) bio je stalni predstavnik Rusije u Ujedinjenim nacijama. Na tom položaju jezamenio Andreja Denisova 8. aprila 2006, na položaju je ostao do svoje iznenadne smrti 20.februara 2017.

Srpska javnost Vitalija Čurkina pamti kao velikog borca za pravdu i istinu,velikana svetske diplomatije i političara koji je na sednicama Saveta bezbednosti UN oštro kritikovao institucije u Prištini zbog položaja Srba i nealbanaca na Kosovu, ne libeći se da stane na stranu Srbije i posebno jer je kao stalni član Rusije u Savetu bezbednosti UN 8.
jula 2015. godine uložio veto na britansku rezoluciju o Srebrenici i tako sprečio usvajanjerezolucije povodom 20. godišnjice zločina u Srebrenici kojom bi se srpski narod žigosao kao genocidan.

Petar Nikolajevič Vrangel (rus. Pёtr Nikolaevič Vrangelь, nem. Freiherr Peter von Wrangel); Novoaleksandrovsk, 15. avgust 1878. – Brisel, 25. april 1928.) je bio baron, general, aktivni učes-nik i vođa antiboljševičkog pokreta u Ruskom građanskom ratu posle Oktobarske revolucije 1917.godine. Bio je poznat pod nadimkom „Crni baron―, jer je najčešće nosio crnu kozačku uniformu.

Posle iznenadne i kratke bolesti, umro je 25. aprila 1928. godine u Briselu. Vrangelova poro- dica je izrazila uverenje da ga je otrovao brat njegovog sluge, koji je kratko vreme živeo u njegovoj
kući, i za koga se sumnjalo da je bio sovjetski agent. Prvobitno je bio sahranjen u Briselu, ali je uskladu sa svojim poslednjim željama 6. oktobra 1929. prenet u Srbiju i ponovo sahranjenu Beogradu, u ruskoj crkvi Svete Trojice na Tašmajdanu, pored crkve Svetog Marka.Generalu baronu Petru Vrangelu je 14. septembra 2007. otkriven spomenik u Sremskim Karlovcima.

Spomenik je delo sanktpeterburškog vajara Vasilija Azemše, a finansirao ga je ruskimilijarder Aleksandar Lebedev (rus. Aleksandr Evgenьevič Lebedev). Otkrivanju spomenika suprisustvovali i zvanični predstavnici Ruske Federacije.

Velimir Bata Živojinović (Jagodina, 5. jun 1933. – Beograd, 22. maj 2016.) bio je jugoslovenski i
srpski pozorišni, televizijski i filmski glumac. Bio je najpoznatiji jugoslovenski glumac po
ulogama u partizanskim filmovima vezanim za Drugi svetski rat.
Na filmskom platnu je debitovao 1955. godine u filmu Pesma sa Kumbare. Glumio je u oko
350 filmova, među kojima je i 17 vesterna snimljenih u Nemačkoj za koje se gotovo i ne zna.
Snimao je filmove u kojima je igrao glavne uloge na prostorima svih bivših jugoslovenskih
republika. Jedan je od rodonačelnika tzv. crnog talasa u jugoslovenskom filmu, nastalog
početkom šezdesetih, u kojima je kontinuirano nastupao sve do kasnih sedamdesetih godina 20.
veka. Paralelno s njima, igrao je i u tzv. partizanskim filmovima u kojima se proslavio takođe
tokom ’60-ih i ’70-ih, a jedan od njih — Valter brani Sarajevo — doneo mu je veliku popularnost
u Kini. Osim glume, uporedno se bavio i politikom. Od početka devedesetih godina 20. veka bio je
poslanik Socijalističke partije Srbije u nekoliko mandata, a 2002. godine bio je kandidat SPS-
a na neuspelim predsedničkim izborima u Srbiji. Smatra se najvećim jugoslovenskim i srpskim
glumcem, sa najviše uloga.

Šarl de Gol (franc. Charles André Joseph Marie de Gaulle; 22. novembar 1890 – 9. novembar 1970)
je bio francuski vojni zapovednik i državnik.
Pre Drugog svetskog rata, de Gol je bio poznat kao zagovornik skoncetrisane upot-
rebe oklopnih i vazduhoplovnih snaga. Tokom Drugog svetskog rata je postao brigadni general, a
zatim vođa vlade Slobodne Francuske u egzilu. Između 1944. i 1946, nakon oslobođenja Fran-
cuske od nemačke okupacije, bio je na čelu francuske privremene vlade.
Pozvan da formira vladu nakon majske krize 1958, podstaknuo je donošenje novog ustava i bio je
prvi predsednik Pete Republike, a na tom mestu je ostao do 1969. Njegova politička ideologija je
poznata pod imenom golizam, i ona je imala veliki uticaj na potonju politiku Francuske.

Duško Popov (Titel, 10. jul 1912. – Opio, 10. avgust 1981.) bio je srpski obaveštajac, odnosno
jugoslovenski dvostruki agent koji je radio za MI6 tokom Drugog svetskog rata. Imao je tajno
(kodirano) ime Tricikl, ali istovremeno tako se nazivala i špijunska mreža u koju je on bio
uključen. Prema Nešenel Inkvajeru, autor Ijan Fleming po ugledu na njega zasnovao je poznati
lik tajnog agenta Džejmsa Bonda

Branka Đukić je tragično nastradala devojka, koju su pokušali da siluju, a potom i ubili dvojica
Albanaca iz zapadnih delova Metohije. Ona je bila učenica plavske gimnazije, tek stasavala za
život. Zločinci su bili uhapšeni i suđeno im je u sudnici Suda u Bijelom Polju. Njen otac Rade
Đukić nije mogao da čeka izricanje presude, jer je advokat odbrane tražio oslobađajuću presudu.
Tada je uzeo pištolj i sam presudio zločincu. Ovo je jedan od najpoznatijih slučajeva u pravosuđu
bivše SFRJ, a o njemu su pisali mediji i van granica tadašnje Jugoslavije. Mnogi časni ljudi su
opravdavali postupak osvete Rade Đukića, za svoju nevino ubijenu kćer. Tako je Branka otišla u
raj, a priča o njenom stradanju u legendu.

Milan Stojadinović (Čačak, 4. avgust 1888. – Buenos Ajres, 24. oktobar 1961.) bio je srpski poli-
tičar, pravnik, ekonomista i profesor univerziteta. Bio je ministar finansija u tri navrata,
predsednik vlade Kraljevine Jugoslavije i predsednik Jugoslovenske radikalne zajednice.
Borislav Milošević (Nikšić, 8. jul 1934. – Beograd, 29. januar 2013.) bio je diplomata i amba-
sador. Rođeni je brat nekadašnjeg predsednika Srbije i predsednika SR Jugoslavije Slobodana
Miloševića.

Milorad Drašković (Polom, 10. april 1873 — Delnice, 21. jul 1921), je bio ministar u Kralje-
vini Srbiji i u Kraljevini SHS i političar Demokratske stranke. Kao ministar unutrašnjih
poslova napisao je Obznanu, nakon čega ga je 21. jula 1921. u selu Delnice ubio komunistički
atentator Alija Alijagić, dok se nalazio na lečenju od grudne bolesti. Atentat Milorada
Draškovića bio je povod za donošenje Zakona o zaštiti javne bezbednosti i poretka u državi.

Antonije Isaković, književnik i akademik, rođen je u Beogradu 6. novembra 1923. godine.
Gimnaziju je učio u Beogradu, Kruševcu, Aleksincu i Jagodini. Bio je sekretar Odeljenja jezika i
književnosti (1975-1981) i potpredsednik SANU (1981-1994). Dela Antonija Isakovića (Velika
deca, Paprat i vatra, Prazni bregovi, Tren 1, Tren 2, Miranzločin) prevedena su na oko dvadeset
stranih jezika. Prema njegovim pripovetkama načinjena su scenska dela (Tren, Molba iz 1950,
Pismo iz 1971) i snimljeni filmovi (Kroz granje nebo, Partizanske priče, Tri, Tren). Antonije
Isaković je bio dobitnik Zmajeve nagrade (1954), Sedmojulske nagrade SR Srbije (1962), nagrade
Ivo Andrić (1977), NIN-ove nagrade (1982). Preminuo je u Beogradu je 13. januara 2002. godine.

Ljubomir „Ljuba“ Tadić (Uroševac, 31. maj 1929. – Beograd, 28. oktobar 2005.) je bio srpski
filmski, televizijski, radio i pozorišni glumac. Otac mu je bio Čačanin koji je predavao
istoriju u gimnaziji na Kosovu tako da su se on i njegova tri brata rodili tamo. Studije glume
završio je 1953. u klasi profesora Joze Laurenčića. Počeo je u pozorištu „Joakim Vujić― u
Kragujevcu, ali je igrao i u Beogradskom dramskom pozorištu, Narodnom pozorištu u Beogradu,
Jugoslovenskom dramskom pozorištu, Ateljeu 212, u alternativnom pozorištu „Magaza― koje je
zajedno sa suprugom osnovao 1983. Danas se velika scena Jugoslovenskog dramskog pozorišta zove
„Ljuba Tadić―. Dobitnik je velikog broja nagrada nagrada.

Ivan Iljin (9. april 1883, Moskva, Ruska Imperija – 21. decembar 1954, Švajcarska) bio je ruski
politički i religiozni mislilac i ideolog Belog pokreta. Njegove ideje su znatno oblikovale
kasniju generaciju ruskih filozofa. Godine 1910. Iljin postaje član Moskovskog psihološkog
društva i tad počinje studijsko putovanje u Nemačku radi prikupljanja građe za doktorsku temu
„Hegelova filosofija kao učenje o konkretnosti Boga i čoveka‖. Objavljena je 1918. godine i
toliko je visoko vrednovana da mu je istovremeno dodeljen magistarski i doktorski stepen
državnih nauka. Posle oktobarskog državnog udara Iljin je odmah postao aktivan protivnik
boljševičkog režima. Zbog svog disidentskog angažmana biva proteran u Nemačku. Od 1923.
godine počinje svoju delatnost u Ruskom naučnom institutu u Berlinu. U proleće 1926. Iljin je
učestvovao na Ruskom vanotadžbinskom kongresu u Parizu na kojem je održao svoj govor o
„natpartijskom monarhističkom idealu‖ gde se eksponirao kao ideolog Belog pokreta. Početkom
1938. Gestapo je stavio zabranu na sva Iljinova dela i njegova javna istupanja. Preselio se 1938.
u Švajcarsku, u Colikon, predgrađe Ciriha, gde je i umro 1954. godine. Njegovi ostaci su 2005.
godine ekshumiranani i preneseni u Donski manastir u Moskvi.

Robert Džordž Dalriml Lafan, britanski vojnik koji je u toku Prvog svetskog rata bio sa srpskom
vojskom u svim fazama ratovanja i na osnovu toga napisao knjigu “Branioci kapije – istorijske
lekcije o Srbima“. Delo je napisano sa ciljem da specifičnosti, istoriju i sve vrednosti
srpskog naroda predstavi britanskoj javnosti i doprinese prijateljstvu dva naroda. Knjiga je
1918. godine objavljena na Oksfordskom univerzitetu.

Milorad Ekmečić (Prebilovci, BiH, 4. oktobar 1928. – Beograd, 29. avgust 2015.) bio je srpski
istoričar, akademik i član Senata Republike Srpske. Rat je proveo do 1943. u Čapljini, a nakon
gubitka i drugog roditelja — u Prebilovcima na slobodnoj teritoriji. Upisao opštu istoriju na
Sveučilištu u Zagrebu, gde diplomira 1952. godine. Iste je godine izabran za asistenta na
novootvorenom Filozofskom fakultetu u Sarajevu. Proveo je godinu dana na istraživačkom radu
u arhivima u Zagrebu, Beogradu, Zadru, kao i nekoliko meseci u Beču. Doktorsku disertaciju
„Ustanak u Bosni 1875—1878.― odbranio je na Sveučilištu u Zagrebu 1958. i ona je do sada
doživela tri izdanja i nepotpun prevod na nemački jezik. Nakon specijalizacije u Prinstonu
(SAD) od godinu dana, nastavio sa radom na Filozofskom fakultetu u Sarajevu sve do izbijanja
građanskog rata 1992. godine. U maju 1992. je bio uhapšen od strane muslimanskih „Zelenih
beretki― zajedno sa porodicom, pušten u kućni pritvor, uspeo da tajno prebegne na teritoriju
Republike Srpske. Nakon toga je od septembra 1992. do penzionisanja 1994. bio redovni profesor
Filozofskog fakulteta u Beogradu. Bio je član Akademije nauka i umjetnosti BiH, Srpske
akademije nauka i umetnosti, kao i dopisni član Crnogorske akademije nauka i umjetnosti i član
van radnog sastava Akademije nauka i umjetnosti Republike Srpske od 1996. godine. Bio je član
Senata Republike Srpske u drugom sazivu od 2009. godine. Istorijska sinteza ,,Između klanja i
oranja – istorija Srba u novom veku (1492–1992)‖, smatra se njegovim životnim delom.

Žarko Vidović rođen je 1921. u Tešnju. Bio dobrovoljac u Aprilskom ratu 1941. U oktobru 1941.
uhapšen je u Sarajevu. Bio je u vozu smrti kojim je hrvatska vojska 1942. prevozila sarajevske Srbe
u Jasenovac, na put bez povratka.Bio u nemačkom, pa ustaškom logoru. Deportovan u Norvešku,
kasnije pobegao u Švedsku. U Upsali, gde je dobio ćerku Zagu, diplomirao na Filozofskom
fakultetu, prvo istoriju filozofije, zatim istoriju umetnosti. Posle rata, doktorirao u
Beogradu 1958. Predavao na univerzitetima u Sarajevu i Zagrebu. Odstranjen sa univerziteta u
Zagrebu 1967, pa je do penzije 1986, radio u Institutu za književnost i umetnost Srbije u
Beogradu. Napisao knjige od izuzetne važnosti za srpsku kulturu i srpsku ideju. Njegova dela
„Umjetnost u pet epoha civilizacije“, „Logos – liturgijska svest Pravoslavlja“, „Ogledi o
duhovnom iskustvu“, „Njegoš i Kosovski zavjet u Novom Vijeku“, „Srbi u Jugoslaviji i Evropi,
Pravoslavlje u suočenju s Evropom“ i „I vera je umetnost“ govore o autentičnom pravoslavnom
filozofu koji je svojim duhovnim i životnim svedočenjem ostavio jasan trag onima kojima je
tajanstvenost života neprekidni izazov. Rano shvatio da nema kraja srpskom strašnom veku ni
opstanka bez unutrašnje obnove.

Nikola Koljević (9. jun, 1936. Banja Luka, Kraljevina Jugoslavija — 25. januar 1997. Beograd,
Republika Srbija, SRJ) je bio srpski političar, šekspirolog i teoretičar moderne književnosti.
Narodna skupština RS ga je izabrala za potpredsednika RS i na toj funkciji je ostao sve do
prvih posleratnih izbora. Kao vrstan poznavalac anglosaksonske kulture i jezika, bio je član
svih srpskih delegacija na mirovnim pregovorima organizovanim uz posredovanje međunarodne
zajednice. Dinamičan i komunikativan, „profesor‖ kako su ga nazivali saborci, bio je čovek
dijaloga i kompromisa.

Dušan T. Bataković (Beograd, 23. aprila 1957 — Beograd, 27. jun 2017) bio je srpski istoričar
i diplomata. Direktor Balkanološkog instituta SANU i nekadašnji ambasador SRJ, SCG i
Srbije u Grčkoj, Kanadi i Francuskoj. Od marta 2009. do decembra 2012. godine bio je ambasa-
dor Republike Srbije u Francuskoj. Godine 2010. Bataković je izabran za člana Svetske akademije
umetnosti i nauke World Academy of Art and Science (WAAS). U februaru 2013. godine Bataković je
ponovo izabran za direktora Balkanološkog instituta SANU.
Preminuo je 27. juna 2017. godine u Beogradu.

Dr Stevan Moljević (Rudo, 6. januar 1888. – Sremska Mitrovica, 15. novembar 1959.) je bio srp-
ski i jugoslovenski pravnik, advokat, političar i publicista, predsednik Jugoslovensko-
francuskog kluba, predsednik Jugoslovensko-britanskog kluba, predsednik Rotari internacional
kluba i član Centralnog nacionalnog komiteta Jugoslavije u Drugom svetskom ratu.

Dragan Malešević Tapi (Beograd, 22. januar 1949. – Beograd, 29. oktobar 2002.) srpski je sli-
kar fotorealizma. Kao sedmogodišnjak precrtavaio je stripove iz ondašnje „Politike“. Do 1989.
živeo je u inostranstvu: Milanu, Beču, Kembridžu, Ženevi, Minhenu, na Bahamima. Prvu izložbu
slika imao je 1985. u Rovinju, gde je izlagao uz Miću Popovića i Olju Ivanjicki. Prvu sliku je
prodao 1987. u galeriji Prijeko u Dubrovniku za 8.000 DM. Godine 1989. časopis Art News uvrstio
ga je među sedam najboljih hiperrealista sveta. Godine 2000. imenovan je za počasnog
građanina Džordžije. U Beogradu je 2012. godine otvorena prodajna galerija njegovih slika.

Ernest Trubridž (1862 — 1926) je bio britanski admiral. Njegova Britanska pomorska misija bra-
nila je rame uz rame sa Srbima Beograd i Srbiju od udruženog napada Nemačke, Austrougarske i
Bugarske, u oktobru i novembru 1915. Potom su, sa Srbima, prepešačili crnogorske i albanske
snežne vrleti. Admiral Trubridž je komandovao i lukom Medovom. Bio je uz Srbe i kada su 1918.
ušli u oslobođeni Beograd. Bio je predsednik Dunavske komisije.

Ilija Čarapić (1792-1844) je bio prvi srpski upravnik Beograda 1839-1840, od stvaranja novove-
kovne srpske države, odnosno početka Srpske revolucije. Rođen je 1792. u Belom Potoku, u pod-
nožju Avale, a umro je 1844. Bio je sin vojvode Vase Čarapića, postao je gročanski vojvoda sa samo
18 godina nakon smrti strica Atanasija Čarapića, koji je poginuo nedaleko od Prahova.
Šezdeset treća padobranska brigada je namenjena za izvođenje specijalnog padobranskog
desanta, koji se koristi prilikom izviđačko-diverzantskih dejstava u operativno-strategijskoj
dubini neprijatelja. Kada se analizira osposobljenost pripadnika 63. padobranske brigade,
posebno se ističe koeficijent bezbednosti padobranske obuke, parametar koji, i pored više
desetina hiljada izvedenih skokova u poslednjih 15 godina, znatno nadmašuje slične pokazatelje
bezbednosti u padobranskim jedinicama najmoćnijih armija sveta. To govori o vrhunskoj
obučenosti i osposobljenosti padobranaca i visokom stepenu sigurnosti obuke i potvrđuje da
ispred najvišeg profesionalnog rizika u miru stoje gvozdena radna disciplina, izuzetna
sposobnost starešina – padobranskih instruktora, najviša psihofizička i stručna priprem-
ljenost i uvežbanost ljudi, rigorozne kontrole ispravnosti padobranske opreme, uzoran moral
svakog pojedinca i vojnički kolektivi za primer.

Dragutin Matić, poznat kao Oko sokolovo, najpoznatiji je srpski vojni izviđač. On je rođen 10.
januara 1888. godine u Kaletincu na obroncima Suve Planine. Učestvovao je u svim borbama
srpske vojske od 1910. godine do kraja I svetskog rata. Poznat je po svojoj fotografiji koja je
obišla svet. Umro je 1. januara 1970. godine u rodnom selu.

Milovan Ilić Minimaks (Lipnica, 5. novembar 1938. – Padova, 9. februar 2005.) bio je jugoslo-
vensko-srpski radio i TV novinar. Postao je poznat kao voditelj radio programa „Minimaks―. Ovaj
program se emitovao, na „Radio Beogradu―, sedamdesetih godina prošlog veka subotom pre podne
od 8 do 12 sati. „Minimaks― je bila jedna od prvih emisija u kojoj je bilo dosta zabavne muzike, a
njegova krilatica iz najave emisije je bila „minimum govora maksimum muzike―. Bio je jedan od
prvih nekonvencionalnih voditelja koji je pored klasične najave ubacivao viceve, doskočice i
džinglove.

Eugen Savojski (nem. Eugen von Savoyen; Pariz, 18. oktobar 1663. – Beč, 21. april 1736.) je bio
knez, austrijski vojskovođa i državnik. Potomak je sporedne linije savojske kuće. Studirao je
matematiku i prirodne nauke. Stupio je u austrijsku vojsku nakon neuspelog pokušaja da bude
primljen u francusku armiju. Istakavši se u ratu protiv Turaka kod Beča, Pešte i Beograda i
protiv Francuza u Pijemontu postao je general, a 1693. i feldmaršal. Od 1703. do smrti bio
je predsednik Dvorskog ratnog saveta. Bio je isto toliko sposoban državnik i političar koliko i
vojskovođa, pa je imao veliki uticaj na vođenje poslova u Austriji prve polovine 18. veka.
Vojislav Lubarda (Rogatica, 17. jun 1930 — Beograd, 13. oktobar 2013) bio je srpski književnik,
romansijer, član Akademije nauka i umjetnosti Republike Srpske i član Senata Republike Srp-
ske. Kao književnik se proslavio romanom „Preobraženje―, koji je izdao 1979. Dobitnik je NIN-ove
nagrade za najbolji roman 1989. godine, za roman „Vaznesenje―. Preminuo je u Beogradu 13. oktobra
2013. godine.

Stanislav Krakov (Kragujevac, 28. mart 1895. – Sen Žilijen, 15. decembar 1968.) bio je srpski
oficir, novinar, književnik i filmski reditelj. Za vreme nemačke okupacije u Drugom svetskom
ratu, podržavao je režim svog ujaka generala Milana Nedića i bio je urednik nedićevskih novina
Novo vreme i Obnova. Odlikovan je Ordenom belog orla sa mačevima 4. stepena, dvema zlatnim
medaljama za hrabrost, Albanskom spomenicom i Krstom milosrđa. Osim toga bio je oficir
rumunske krune. U svojoj autobiorgafiji je zabeležio da su ga žitelji dva mesta u Jugoslaviji
proglasila za počasnog građanina, „a jednog čak dalo moje ime jednoj svojoj glavnoj ulici―. Zatim
navodi: „dobio sam osamnaest odlikovanja, od kojih su pola ratna, i dobio sam tri smrtne
presude―. Navodi da je u jednoj enciklopediji pre rata naveden kao „veliki junak ratova―, dok je
posle Drugog svetskog rata postao „narodni neprijatelj.

Operacija Helijard (Operacija Vazdušni most) je najveća akcija spašavanja savezničkih snaga
iza neprijateljskih linija u Drugom svetskom ratu izvedena u Srbiji. Spašavanje savezničkih
pilota izvedeno je od strane avijacije SAD u saradnji sa Jugoslovenskom vojskom u
Otadžbini generala Dragoljuba Mihailovića. Četnici su na taj način spasili više od 500
savezničkih pilota, koje su Nemci oborili iznad Jugoslavije. Najveći broj pilota je evakuisan sa
improvizovanog aorodroma u selu Pranjani 1944. godine. U američkim vojnim krugovima ova
spasilačka misija poznata je kao: Operation Halyard. Operacija Vazdušni most smatra se za jednu
od najuspešnijih spasilačkih misija iza neprijateljskih linija u istoriji ratova.

Dušan Prelević (Beograd, 11. novembar 1948. – Beograd, 28. jul 2007.) bio je srpski roker, pisac
i scenarista. Muzikom je započeo da se bavi profesionalno 1965. godine. Bio je član sledećih
muzičkih sastava: Orkani, Juniori, Siluete Tomija Sovilja i Vizije. Od 1968. godine je
član Korni grupe. U grupi ostaje samo nekoliko meseci, kada ga zamenjuje Dalibor Brun. Sa njima
je snimio pesmu „Čovek i pas―. Potom započinje njegova solistička karijera. Na Beogradskom
proleću 1970. godine izvodi kompoziciju „Da l’ postoji ona koju sanjam―, a na Omladinskom
festivalu u Subotici za pesmu „Kažu― dobija nagradu. Bio je član Udruženja džez muzičara.
Snimio je nekoliko ploča, pisao je tekstove za rok i džez kompozicije, a u Ateljeu 212 je igrao i
pevao u mjuziklu Kosa.

Vujadin Boškov (Begeč kod Novog Sada, 16. maj 1931 — Novi Sad, 27. april 2014) bivši
je srpski fudbaler i fudbalski trener. Sportski centar u Veterniku kraj Novog Sada od 1996.
nosi njegovo ime. Igrao je u srednjem redu. Kao igrač je odigrao 57 utakmica za jugoslovensku
reprezentaciju. Najveći uspeh kao trener doživeo je 1990. godine kada je osvojio Kup pobednika
kupova sa Sampdorijom. Takođe je 1981. sa Real Madridom došao do finala Lige šampiona.
Osim toga je kao trener osvojio prvenstvo Španije, dva puta španski kup, jednom prvenstvo
Italije i dva puta italijanski kup, te jednom prvenstvo Jugoslavije.
Preminuo je 27. aprila 2014. a sahranjen je tri dana kasnije na groblju u Begeču kod Novog Sada.

Vojislav Voja Tankosić (Ruklada, 28. septembar 1880. – Trstenik, 2. novembar 1915.), poznat
kao Vojvoda Tankosić, je bio major srpske vojske, četnički vojvoda, jedan od osnivača Crne Ruke i
učesnik najvažnijih istorijskih događaja u Srbiji, od Majskoga prevrata 1903. do Sarajevskoga
atentata. Nosilac je Zlatnog vojničkog ordena Karađorđeve zvezde sa mačevima.
Dijana Budisavljević djevojačko prezime Obekser (nem. Obexer; Inzbruk, 15. januar 1891. – Inz-
bruk, 20. avgust 1978) je humanitarka austrijskog porijekla koja je tokom Drugog svjetskog
rata spasila 15.336 djece iz ustaških logora smrti u Nezavisnoj Državi Hrvatskoj. Deca koju je
pokušavala da spase, su bila uglavnom srpska sa Korduna, Kozare, hrvatskih i bosanskih
sela. Ova akcija je bila jedna od najtežih i po broju spasenih najobimnijih humanitarnih akcija
vezanih za koncentracione logore u Drugom svjetskom ratu. Umrlo je 3.254 djece, tokom spasavanja
ili odmah po napuštanju logora, iscrpljeno torturom, glađu i bolešću, dok je više od 12.000
izbavljene dece preživelo rat.

Nebojša Popović (Irig, 8. februar 1923. – Beograd, 20. oktobar 2001.) je bio košarkaški igrač,
trener, reprezentativac i dugogodišnji funkcioner u košarkaškom sportu. Jedan je od tvoraca
košarkaške sekcije Crvene zvezde i predvodnik generacije koja je osvojila 10 uzastopnih
šampionskih titula Jugoslavije.
Nebojša Popović je najzaslužniji za veliku ekspanziju košarke u bivšoj SFRJ. Svojevremeno
dugogodišnji generalni sekretar FIBA Borislav Stanković rekao da je „Nebojša Popović bio
pokretač svega―, a jedan od naših najboljih i najtrofejnijih trenera svih vremena Ranko
Žeravica „da je Nebojša Popović otac Jugoslovenske košarke.

Simon Vizental (nem. Simon Wiesenthal; rođen 31. decembra, 1908. u mestu Bučač Austrougarska,
na teritoriji koja je danas deo Ukrajine; preminuo 20. septembra, 2005, u Beču) najviše je poznat
po prikupljanju informacija o nacističkim ratnim zločinima kako bi im se sudilo. Sam Vizen-
tal je preživeo Holokaust: Bio je interniran u više koncentracionih logora, ali ga je oslobo-
dila američka vojska 1945. Godine 1977. je osnovao Centar Simon Vizental, memorijalni centar
o holokaustu, kao i dokumentacioni centar posvećen pronalaženju nacističkih ratnih zločinaca.
Čedomir Popov (Melenci, 15. mart 1936 — Novi Sad, 8. jun 2012) bio je srpski istoričar,
član Srpske akademije nauka i umetnosti i počasni predsednik Matice srpske. Osim u Matici
bio je aktivan i u drugim ustanovama nauke i kulture. Pored ostalog bio je predsednik
Samoupravne zajednice za naučni rad Vojvodine, a od 1985. do 1989. glavni i odgovorni urednik
Jugoslovenskog istorijskog časopisa. Od 1994. do 2002. bio je predsednik novosadskog Ogranka i
član Predsedništva i Izvršnog odbora SANU. Rukovodio je mnogim naučnim projektima, a već
više od deset godina rukovodilac je kapitalnog projekta Matice srpske Srpski biografski
rečnik. U Srpskoj akademiji nauka i umetnosti vodio je radnu grupu za izradu Azbučnika Srpske
enciklopedije.

Dragan DOLAMIĆ, predsednik beogradskog odbora Srpske lige